Seçiləni silin
Bu şərhi silmək istədiyinizdən əminsiniz?
Seçiləni silin
Bu şərhi silmək istədiyinizdən əminsiniz?
Seçiləni silin
Bu şərhi silmək istədiyinizdən əminsiniz?
Şikayət et
Bu şərhi şikayət etmək istədiyinizdən əminsiniz?
Niyə sualtı qayıqlar gecələr qırmızıya bürünür?
Okeanların yüzlərlə metr dərinliyində səssiz şəkildə hərəkət edən nüvə sualtı qayıqları yalnız hərbi gücləri ilə deyil, içlərində qurulan xüsusi həyat sistemi ilə də diqqət çəkir. Aylarla gün işığı görmədən xidmət edən ekipaj üçün hər detal insan fiziologiyasına uyğun şəkildə planlaşdırılır. Filmlərdə tez-tez gördüyümüz qırmızı işıqlı koridorlar da məhz bu sistemin bir hissəsidir və bu, sadəcə "atmosfer yaratmaq” üçün seçilmiş estetik həll deyil.
Qaynarinfo xəbər verir ki, sualtı qayıqlarda gecə saatlarında ağ işığın söndürülərək qırmızı işığın istifadə olunmasının əsas səbəbi insan gözünün işləmə mexanizmi ilə bağlıdır. Göz aşağı işıq şəraitinə uyğunlaşmaq üçün vaxt tələb edir və bu prosesdə rod hüceyrələri aktivləşir. Onlar zəif işıqda görməni təmin edir, lakin parlaq ağ işıq bu uyğunlaşmanı dərhal pozur.
Qırmızı işığın üstünlüyü isə ondadır ki, insan gözü bu dalğa uzunluğuna daha az həssasdır. Nəticədə mühit aydın görünə bilir, amma gözün gecə görmə qabiliyyəti ciddi şəkildə zədələnmir. Bu xüsusiyyət xüsusilə təcili vəziyyətlərdə və aşağı işıqda aparılan əməliyyatlarda böyük üstünlük yaradır.
Qaranlıq mühitə daxil olduqdan təxminən 20 dəqiqə sonra göz "rodopsin” adlı maddə vasitəsilə gecə görməyə uyğunlaşmağa başlayır. Tam adaptasiya isə 30–40 dəqiqəyə qədər davam edə bilər. Qısa müddətli ağ işıq belə bu prosesi sıfırlaya bilər. Qırmızı işıq isə rodopsin balansını pozmadığı üçün bu uyğunlaşmanı qoruyur.
Bu səbəbdən qırmızı işıq yalnız sualtı qayıqlarda deyil, hərbi bazalarda, pilot kabinələrində və gecə əməliyyatlarında da geniş istifadə olunur.
Aylarla gün işığı görməyən heyət üçün əlavə vacib amil isə bioloji saatın qorunmasıdır. Sualtı qayıqların daxilində süni gündüz-gecə rejimi yaradılır. Mavi və ağ işıq beyində oyanıqlıq hissini artırdığı halda, qırmızı işıq bu təsiri minimuma endirir. Beləliklə, gecə növbələrində ekipajın yuxu rejimi daha stabil saxlanılır.
Qırmızı işığın istifadəsi təkcə hərbi sahə ilə məhdudlaşmır. Son illərdə bu texnologiya ekologiya və heyvan davranışı tədqiqatlarında da istifadə olunur. Məsələn, bəzi ölkələrdə yarasaların və dəniz tısbağalarının istiqamət hissinə müdaxiləni azaltmaq üçün qırmızı küçə işıqlandırması tətbiq edilir.
Aydın
Oxşar xəbərlər
Bloqlar
Pozitiv dünyadan çıx
Pozitiv dünyadan çıxmaq istədiyinizdən əminsiniz?
Xəbərdarlıq
DİQQƏT! Qaynarinfo.az-ın açıq materiallarının olduğu kimi surətini çıxarmaq, digər saytlara yerləşdirmək, yaymaq qadağandır. Qanunvericiliyə əsasən açıq materialların yalnız 1/3 hissəsindən istifadə etmək olar. Əks halda məsələ məhkəmə predmeti ola bilər!
Şərhlər