Xəbər lenti

Kosmosda həyatın mənşəyini açan molekul tapıldı
Dünya 19:17 31.01.2026

Kosmosda həyatın mənşəyini açan molekul tapıldı

Alimlər kosmosda ən böyük üzvi molekul aşkarlayıblar ki, o həyatın əsas komponenti olan kükürd ehtiva edir və bu tip molekullar indiyə qədər ulduzlararası məkanda tapılmayıb. Tədqiqatçılar bu kəşfi həyatın kimyasının mənşəyini anlamaqda "itirilmiş zəncir halqası” adlandırırlar.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə CNN yazıb.

Kükürd – kainatda 10-cu ən çox yayılan elementdir və Yer üzündə amin turşuları, zülallar və fermentlər üçün ən vacib komponentdir. Əvvəllər tədqiqatçılar kükürd ehtiva edən molekullar tapmış olsalar da, kometlərdə və meteoritlərdə belə böyük molekullar ulduzlararası məkanda – ulduzlararası toz və qaz buludları ilə dolu böyük boşluqlarda – qeydə alınmamışdı.

"Təəccüblüdür ki, kosmosdan Yerə kükürd çoxdan gəlib, lakin biz ulduzlararası məkanda yalnız məhdud sayda kükürd ehtiva edən molekul tapmışıq. Onlar böyük miqdarda olmalı idi, amma onları tapmaq çox çətindir”, deyə tədqiqatın baş müəllifi Mitsunori Araki bildirib.

Molekul G+0,693–0,027 adlı molekulyar buludda aşkar edilib: bu bulud Yerdən təxminən 27 000 işıq ili uzaqlıqda, qalaktikamızın mərkəzinə yaxın yerləşir. Molekulyar buludlar – soyuq və sıx toz və qaz yığınlarıdır ki, molekulların yaranmasına şərait yaradır. Onlar ulduzların "uşaq bağçası” rolunu oynayır, çünki cazibə qüvvəsi yığılmalara səbəb olur və nəticədə gənc ulduzlar əmələ gəlir.

"Bu, kosmosda indiyə qədər aşkarlanmış ən böyük kükürd ehtiva edən molekuldur və 13 atomdan ibarətdir. Əvvəlki ən böyük molekul yalnız doqquz atomlu idi və bu artıq nadir hallardan biri sayılırdı, çünki tapılan kükürd molekullarının əksəriyyəti yalnız üç, dörd və ya beş atomdan ibarət idi", deyə Araki bildirib.

Böyük molekulların aşkarlanması vacibdir, çünki bu, kosmosda aşkar edilmiş sadə kimya ilə kometlər və meteoritlərdə tapılan daha mürəkkəb həyatın tikinti blokları arasındakı boşluğu doldurmağa kömək edir.

Kükürd – Yer üzündə həyat üçün lazım olan altı elementdən biridir və bəlkə də o, Yer üzündə həyatın ən erkən formalarında ən vacib komponent olub, qədim mikrob canlılarını həyati yanacaqla təmin edib, deyə London Təbiət Tarixi Muzeyinin planetologiya professoru Sara Rassel bildirib.

"Qalaktikamızın mərkəzində mürəkkəb üzvi molekulların mövcudluğu biologiya üçün vacib materialların kosmosda hər yerdə ola biləcəyini göstərir. Belə molekulların bizim planetdən bu qədər uzaqda tapılması, analoji proseslərin digər yerlərdə də baş verə biləcəyini göstərir – bu isə digər planetdə həyatın mövcudluğunu bir qədər daha ehtimal edir”, deyə Rassel qeyd edib.

Aydın
--> -->