Tarixin ən böyük gecikmə əfsanəsi: 13 günlük fərqlə olimpiadanı qaçırtdılar?

Qaynarinfo xəbər verir ki, əslində, təqvimlər arasında bu sinxronizasiyası problemi yüzillər əvvələ gedib çıxır. Papa XIII Qreqor 1582-ci ildə öz adı ilə tanınan Qriqoryen təqvimini təqdim etdikdə əsas məqsədi Pasxa bayramının tarixini sabitləşdirmək idi. Dünya və Avropanın böyük hissəsinin istifadə etdiyi köhnə Yuli təqvimi, günəş ilini tam əhatə etmirdi və hər 314 ildən bir bir gün fərq yaranırdı. Bu fərq o qədər böyük idi ki, Papa təqvimi təqdim edərkən arasındakı fərqi aradan qaldırmaq üçün tarixdən 10 günü bir dəfəlik silinməli idi. Belə ki, 4 oktyabr 1582-də yatağına girən insanlar ertəsi səhər oyananda tarix 15 oktyabr olmuşdu. Bu gün telefonunuzun təqvimində 1582-ci ilin oktyabr ayına baxsanız, həmin itirilmiş 10 günü öz gözlərinizlə görə bilərsiniz.

Dünyanın geri qalan hissəsi bu yeni sistemə tədricən keçərkən, Rusiya 1918-ci ildəki Bolşevik İnqilabına qədər köhnə sistemdə qalmağa davam edib. Ölkə bu dəyişimi çox gec həyata keçirdiyi üçün fərq artıq 13 günə çatıb. Nəticədə, 31 yanvar 1918 gecəsi ruslar yatdı və ertəsi səhər birbaşa 14 fevral tarixində oyanıblar. Elə bu 13 günlük böyük fərq, 1908 Olimpiadaları əfsanəsinin əsasını təşkil edir. Bəzi Rusiya xəbər saytları belə "Milli komandamız İngiltərənin 200 il əvvəl təqvim dəyişdiyini unudub və yarışlar bitdikdən sonra stadionu tapdı” kimi başlıqlar ataraq bu əfsanəni gücləndirdi.

Lakin rəsmi qeydlər tamamilə fərqli bir tablo ortaya qoyur. İddialara görə, rus atıcılıq komandası yarışlarını 13 gün qaçırmışdı. Amma dönəmin olimpiada qeydlərinə baxıldığında, Rusiyanın bu idman növündə heç bir müraciəti görünmür. Qeydlərdə İtaliya və Avstraliya kimi ölkələr "qatılmadı” kimi işarələnmişdi, amma Rusiyanın adı belə yoxdur. Yəni ruslar yarışları qaçırmayıb, əslində həmin yarışa getməyi heç planlaşdırmamışdılar. O illərdə Rusiya, olimpiadalara bu günkü kimi böyük sərmayə qoyan bir idman gücü deyildi. 1908 London Olimpiadasına yalnız altı idmançı göndərmişdilər və bunların çoxu öz imkanları və ya yerli klublarının dəstəyi ilə ora getmişdi.

Üstəlik, Rusiya o dövrdə digər ölkələrlə sıx diplomatik və ticarət əlaqələrində idi, buna görə fərqli təqvimlərdən xəbərsiz olmaları mümkün deyildi. Bu hekayənin Rusiyanın Qriqoryen təqviminə çox gec keçməsinə ironiya etmək məqsədilə uydurulmuş bir zarafat olduğu və zamanla "həqiqi hadisə” kimi anlatılmağa başlandığı daha güclü bir ehtimal kimi görünür.